منبرها

پایگاه تخصصی منبرها ،منابع منبر را به مبلغان ارائه می کند.
منبرها
پایگاه تخصصی منبرها ،منابع منبر را به مبلغان ارائه می کند.
موضوعات منبر

۶ مطلب با موضوع «اخلاق :: قلب انسان» ثبت شده است

احسن القصص

استوارترین نکات تربیتى و عظیم ترین مسائل پندآموز، در سوره مبارکه یوسف مطرح است. خداوند متعال با این که داستان هاى حقیقى فراوانى را در قرآن مجید بیان فرموده است، ولى از این داستان به «احسن القصص» تعبیر کرده است.

در پایان داستان مى فرماید: «لَقَدْ کَانَ فِى قَصَصِهِمْ عِبْرَةٌ لِاُولِى الْأَلْببِ»[1]

این داستان و چهره هایى که در این سوره مطرح هستند، پند مهمى براى خردمندان است؛ یعنى به قدرى این داستان عظمت دارد که روى حرف من در این داستان با صاحبان مغز، عقل و خرد است و مى خواهم عقل شما را رشد داده، آن را به بلوغ برسانم و به نورافکن عظیمى براى شما تبدیل کنم که تا قیامت مسیر زندگى شما را روشن کند.

داستان را از خواب حضرت یوسف (علیه السلام) شروع مى کند. خوابى که خیلى خلاصه در یک آیه مطرح است، ولى همراه با نکات بسیار آموزنده. آیه شریفه حاوى پنج نکته اعتقادى، تربیتى و عرفانى است.

نکته اول: هدایت از طریق خواب

این گونه خواب ها براى پاکان عالم است که به تعبیر سوره مبارکه یونس : بشارتى از جانب پروردگار براى آنان است. خدا آینده پاکان را در عالم خواب، مانند عالم بیدارى، به آنان نشان مى دهد و با این گونه خواب ها، قلب آنها را در حالتى قرار مى دهد که با صبر، استقامت، مقاومت و پایدارى راه خدایى را طىّ کنند و از طریق ایمان نیز به آنها یقین مى دهد که به آنچه که به شما نشان داده شده، خواهید رسید.

در کار و اراده خدا، هیچ خللى وجود ندارد. وقتى براى بندگان پاکش تصمیم مى گیرد، تصمیم عالمانه، حکیمانه، عادلانه و عاشقانه است و آن تصمیم را تحقّق مى دهد، ولى آن کسى که مورد نظر حضرت حقّ است، مى داند که براى رسیدن به آن مقصد اعلا، باید سلسله ابتلائاتى را تحمّل کند و از کوره در نرود، خسته نشود و لب به شکایت باز نکند.

نکته دوّم: آمادگى براى تحمل درد و رنج روزگار

چنانچه در بعضى از کتاب ها آمده است: وقتى خوابش را براى پدر گفت، با این که خواب، خواب مثبت، عالى و نشان دهنده درجات آینده حضرت یوسف (علیه السلام) بود، ولى حضرت یعقوب (علیه السلام) آه کشید و به فرزندش گفت: براى رسیدن به آن چه که به تو ارائه داده اند، ناچارى که بار سنگینى از ابتلائات و آزمایش هاى حضرت حق را تحمل کنى. خود این حرف نیز به پدرها یاد مى دهد که فرزندانشان را براى آزمایش هاى الهى، آمادگى روحى بدهند و به آنها یاد دهند که خوشى، رفاه و آرامش، همیشگى و دائمى نیست و همواره جاده زندگى سختى، ابتلا، آزمایش و مصیبت دارد.

همچنین در مسیر زندگى، انسان حسود، کینه دار، دشمن و افراد هرزه زیاد است، ولى فرزندان! بیدار باشید که این امور مانع از حرکات شما براى مقاماتى که در علم خدا براى شما قرار داده شده است، نباشد.

نکته سوم: بهترین رابطه پدر و فرزندى

منظور از قلب سلیم چیست؟
پاسخ اجمالی :

واژه "سلیم" از "سلم" و "سلامت" به معناى دور بودن از آفات ظاهرى و باطنى است.

 

امام صادق (ع) در بیان منظور از این واژه فرمود: قلب سلیم، قلبى است که خدا را ملاقات کند، در حالى که هیچ کس جز او در آن نباشد.

 مفسران قرآن برای "قلب سلیم" تفسیرهای متعددی بیان کرده اند که هر کدام از آنها به یکی از ابعاد این مسئله اشاره دارد؛ نظیر این که: قلب سلیم، قلبی است که پاک از شرک باشد. یا قلبی است که خالص از معاصی و کینه و نفاق باشد. و یا  قلبی، که از عشق دنیا تهی باشد که حب دنیا سرچشمه همه خطاها است. و بالاخره قلبی، که جز خدا در آن نباشد!

از نهضت حسینی تا جامعه مهدوی (2) قلب سلیم

علیرضا صادقی واعظ

بسم الله الرحمن الرحیم

از ویژگی های حماسه سازان عاشورا در راه سربازی حضرت سید الشهداء علیه السلام، پاکی و اثرپذیری قلب و دلشان است. در زمانی که ارزش ها و هنجارهای جامعه اسلامی در جهت عکس خود قرار گرفته و وارونه شده است تا جایی که امام حسین علیه السلام در ورود به کربلا به آن اشاره می فرماید:

«إنّ الدنیا قد تغیرت و تنکرت و ادبر معروفها» (1) جداً اوضاع زمان دگرگون گردیده، زشتی ها آشکار و نیکی ها از محیط ها رخت بربسته است.

و یا در نامه ای که به مردم بصره می نویسد وضع جامعه را این طور بازگو می کند:

«ان السنه قد امیت و البدعه قد احییت» (2) سنت پیامبر از میان رفته و جای آن را بدعت گرفته است.

مقام رضایت خداوند

"راضیم به رضای خدا" جمله ای که ما زیاد آن را می شنویم و در مواقعی خود نیز بکار می بریم، گاه از عمق وجود خود راضی هستیم به آنچه پیش آمده و گاه فقط به زبان است و دل ما اصلا راضی نیست به رضای خدا در این هنگام در دل ما غوغاست و این جمله را به زبان می آوریم و این یک دروغ است

قلب در قرآن کریم

بسم الله الرحمن الرحیم

در موارد متعددی که کلمه قلب در قرآن به کار رفته، مفاهیمی؛ نظیر تفکر، ایمان، درک عواطف و احساسات به آن نسبت داده شده است. در این موارد شاید بتوان ادعا نمود که این مفاهیم هیچ سنخیتی با قلب جسمانی یعنی «قلب صنوبری که در گوشه چپ سینه قرار گرفته است»، ندارند. یا این‌که مدعی شویم، قرآن نیز به مانند بسیاری از رومیان و یونانیان قدیم، قلب جسمانی را قرارگاه تفکر، تعقل و مرکز عواطف و احساسات می‌شمرد. اثبات هر یک از این دو، نیازمند تحقیقی جامع در کتاب‌های لغت و استعمالات مختلف در قرآن و روایات است.
توجه به این نکته ضروری است که برای رسیدن به مفهوم دقیق قلب باید واژه‌هایی؛ مانند فؤاد، نفس و صدر را نیز مورد نظر داشت.

حالات مختلف قلب انسان

     حالات قلب

حجةالاسلام و المسلمین میرباقری

مرحوم علامه مجلسی(رض) مواردی را به عنوان احادیث ائمه(ع) از کتاب شریف مصباح الشریعه نقل می کنند. در این کتاب نورانی به حدیثی از امام صادق(ع) برمی خوریم که فرمودند:

 إِعْرَابُ الْقُلُوبِ عَلَى أَرْبَعَةِ أَنْوَاعٍ

رَفْعٍ وَ فَتْحٍ وَ خَفْضٍ وَ وَقْفٍ

فَرَفْعُ الْقَلْبِ فِی ذِکْرِ اللَّهِ تَعَالَى

وَ فَتْحُ الْقَلْبِ فِی الرِّضَى عَنِ اللَّهِ

وَ خَفْضُ الْقَلْبِ فِی الِاشْتِغَالِ بِغَیْرِ اللَّهِ

وَ وَقْفُ الْقَلْبِ فِی الْغَفْلَةِ عَنِ اللَّهِ تَعَالَى [1]